Απογοητευτικός ο τζίρος των χειμερινών εκπτώσεων - Αναλυτικά τα στοιχεία

Απογοητευτικός ο τζίρος των χειμερινών εκπτώσεων - Αναλυτικά τα στοιχεία
Το ΙΝΕΜΥ - ΕΣΕΕ πραγματοποίησε την περιοδική έρευνα για τις χειμερινές εκπτώσεις και διερεύνησε τη στάση και τις απόψεις των εμπόρων για το άνοιγμα των Κυριακών.

Η έρευνα ήταν τηλεφωνική με χρήση δομημένου ερωτηματολογίου σε τυχαίο δείγμα 150 εμπορικών επιχειρήσεων σε παραδοσιακές εμπορικές αγορές αστικών κέντρων της χώρας. Επίσης, καταγράφηκαν οι απόψεις πολλών Εμπορικών Συλλόγων από όλη τη χώρα.

Όπως προκύπτει, οι έμποροι της λιανικής είχαν ως στόχο κατά τη διάρκεια των χειμερινών εκπτώσεων να πλησιάσουν τα επίπεδα του περυσινού τζίρου, χωρίς όμως αυτό να καταστεί εφικτό. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας που πραγματοποιεί κάθε χρόνο το ΙΝΕΜΥ-ΕΣΕΕ σε συνεργασία με τους Εμπορικούς Συλλόγους, καθώς και με στοιχεία από μικρομεσαίες και μεγαλύτερες εμπορικές επιχειρήσεις από όλη τη χώρα προκύπτει ότι η αρχή του 2016 δεν ήταν η αναμενόμενη.

Εκπτώσεις

Για τις περισσότερες επιχειρήσεις (42%) το ποσοστό της έκπτωσης κυμάνθηκε μεταξύ 20% και 40%, ενώ μία στις τέσσερις επιχειρήσεις πραγματοποιούσε πωλήσεις με ποσοστό έκπτωσης άνω του 40%. Πρέπει να σημειωθεί ότι τα ποσοστά έκπτωσης σε κάθε περίοδο των εκπτώσεων ακολουθούν μία παρόμοια λογική τα τελευταία χρόνια.

Όσον αφορά την εξέλιξη των πωλήσεων διαπιστώθηκε ότι σε σύγκριση με το 2015 μία στις τρεις επιχειρήσεις εμφάνισε απώλεια τζίρου. Το ποσοστό αυτό είναι αρκετά μεγαλύτερο σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Ενώ το ποσοστό αυτών που δήλωσαν ότι οι εκπτώσεις του 2016 ήταν καλύτερες σε σύγκριση με την περσινή περίοδο είναι εξαιρετικά μικρό (2%).

Οι μεταβολές του ποσοστού της μείωσης των πωλήσεων σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος κινείται στα ίδια επίπεδα με πέρσι. Μια στις τρεις επιχειρήσεις εμφάνισε απώλεια τζίρου μεγαλύτερη του 40%, μία στις δέκα 31% με 40% και μία στις πέντε 21% με 30%.

Οι έμποροι σε ποσοστό 48,3%, δήλωσαν ότι η καλύτερη περίοδος των χειμερινών εκπτώσεων ήταν από τις 15/1/2016 έως 31/1/2016, ακολουθεί η περίοδος 1/2/2016 έως 15/2/2016 με ποσοστό 43,31% και τέλος η περίοδος 16/2/2015 έως το τέλος των εκπτώσεων. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι είναι από τις πρώτες φορές όπου το πρώτο δεκαπενθήμερο των εκπτώσεων δεν υπερισχύει με ένταση σε σύγκριση με τις άλλες περιόδους. Δεν γνωρίζουμε αν αποτελεί ένα νέο εύρημα στην αλλαγή της συνήθους καταναλωτικής πρακτικής, αφού ακόμα δεν γνωρίζουμε αν θα συνεχίσει η ίδια τάση. Παρ’ όλα αυτά, κρίνουμε ότι τα δεκαήμερα προσφορών πριν τις εκπτώσεις που πραγματοποιούνται πλέον από μεγάλες πολυεθνικές αλυσίδες και οι πραγματοποίηση των ενδιάμεσων εκπτώσεων είναι γεγονός ότι θα επέφεραν αλλαγές στις καταναλωτικές στρατηγικές.

Για τα καταστήματα που άνοιξαν την Κυριακή 17 Ιανουαρίου παρατηρείται ότι η πλειονότητα των επιχειρηματιών, της τάξης του 87%, πιστεύει ότι το άνοιγμα του καταστήματος την Κυριακή δεν επηρέασε τον συνολικό τζίρο της χειμερινής εκπτωτικής περιόδου και μόλις το 13% δηλώνει ότι επηρέασε θετικά τον συνολικό ύψος των πωλήσεων.

Είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτικό ότι στην ερώτηση, με ποιον τρόπο καλύπτουν οι επιχειρηματίες την ανάγκη απασχόλησης προσωπικού, μόλις το 3% δηλώνει ότι έχει προσλάβει επιπλέον υπάλληλο. Είναι φανερό ότι το άνοιγμα των καταστημάτων τις Κυριακές δεν είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της απασχόλησης. Η πλειονότητα σε ποσοστό 78% έχει επωμιστεί προσωπικά την κάλυψη της συγκεκριμένης ανάγκης και το υπόλοιπο 19% των επιχειρήσεων έχει επεκτείνει το ωράριο των ήδη υπαρχόντων υπαλλήλων.

Όσον αφορά το λειτουργικό κόστος της επιχείρησης, το 52% των επιχειρήσεων απάντησαν ότι επιβαρύνεται είτε πάρα πολύ είτε πολύ από το άνοιγμα των Κυριακών, το ίδιο ποσοστό 42% απάντησε λίγο, ενώ το 6% δήλωσε ότι δεν έχει επιβαρυνθεί καθόλου.

Τέλος, η επισκεψιμότητα, σε οχτώ στις δέκα επιχειρήσεις δεν έχει αυξηθεί καθόλου από το γεγονός ότι παραμένουν ανοιχτά τις Κυριακές. Το 18% των επιχειρηματιών διακρίνει μία μικρή αύξηση, ενώ μόλις το 6% δηλώνει ότι το άνοιγμα της επιχείρησής του τις Κυριακές αύξησε κατά πολύ την επισκεψιμότητα.

Εκπτώσεις-κύκλος εργασιών και αποπληθωρισμός

Συνδυάζοντας τα παραπάνω στοιχεία με το εύρημα της πτώσης του επιπέδου των τιμών για 35ο συνεχή μήνα σύμφωνα με το Γενικό Δείκτη Τιμών Καταναλωτή (ΓΔΤΚ) της ΕΛ.ΣΤΑΤ, γίνεται σαφές ότι αυτή η επιμονή των αποπληθωριστικών πιέσεων διαμορφώνει αρνητικές προσδοκίες νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με την οικονομία να εγκλωβίζεται σε ατέρμονα κύκλο (αποπληθωριστικό σπιράλ) αλλεπάλληλων μειώσεων τιμών και μισθών.

Η μεσοσταθμική μείωση της αγοραστικής κίνησης το 2016 σε σχέση με τις χειμερινές εκπτώσεις του 2015 (Ιανουάριος-Φεβρουάριος 2015: τζίρος σε απόλυτα νούμερα 5,67 δις ευρώ και μείωση -2,4% σε σχέση με την αντίστοιχη περίοδο του 2014), κυμαίνεται στα επίπεδα του -20,8%, ενώ θα πρέπει να σημειωθεί πως ο εκτιμώμενος τζίρος για τη χειμερινή εκπτωτική περίοδο θα διαμορφωθεί το 2016 περίπου στα 4,49 δις ευρώ, καταγράφοντας απώλειες 1,18 δις ευρώ (μείωση -20,8% σε σχέση με τις Χειμερινές Εκπτώσεις του 2015).

Να σημειωθεί το εξής: κάθε χρόνο αναφέρουμε την πορεία του τζίρου σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των εμπορικών επιχειρήσεων οι οποίες είναι πολύ πιο απαισιόδοξες από τα πραγματικά δεδομένα τα οποία όταν δημοσιοποιούνται από την ΕΛΣΤΑΤ τα ενσωματώνουμε στον παρακάτω πίνακα. Παρ΄ ολα αυτά, η τάση δεν αλλάζει δηλαδή η πτώση του τζίρου τα τελευταία χρόνια επαληθεύεται τόσο από τις εκτιμήσεις των επιχειρήσεων όσο και από τα πραγματικά δεδομένα.

Πίνακας 1: Διαχρονική εξέλιξη τζίρου σε καταστήματα λιανικής, κατά την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων

(Ιανουάριος - Φεβρουάριος)

Σε απόλυτα ποσά

(προβολές σε δις ευρώ)

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

2015

2016(εκτίμηση)

8,83

7,80

8,32

7,54

6,90

5,89

5,81

5,67

4,49

(%) Μεταβολές

(Πηγή ΕΛ.ΣΤΑΤ, εποχικάδιορθωμένος ΔΚΕ σε λιανικό)

2009/ 2008

2010/ 2009

2011/ 2010

2012/ 2011

2013/ 2012

2014/ 2013

2015/ 2014

2016/ 2015(εκτίμηση)

-11,7%

6,7%

-9,4%

-8,5%

-14,6%

-1,4%

-2,4%

20,8%

Συνοψίζοντας, επισημαίνουμε:

• Μετά τις εξελίξεις του καλοκαιριού (επιβολή ελέγχου στην κίνηση κεφαλαίων) καταγράφηκε επιβράδυνση του ρυθμού υποχώρησης των τιμών, παρά την αυξημένη αβεβαιότητα και τις εκτιμήσεις για περαιτέρω καθοδικές πιέσεις στη ζήτηση.

• Το παράδοξο αυτό φαινόμενο οφείλεται: α) σε ανατιμήσεις εξαιτίας αλλαγών στο καθεστώς ΦΠΑ σε σειρά προϊόντων και υπηρεσιών από το καλοκαίρι του 2015 και έπειτα, β) στην υψηλή προσέλευση τουριστών η οποία λειτούργησε ενισχυτικά προς την κατανάλωση (+7,0% το ταξιδιωτικό ισοζύγιο) και γ) στη διατήρηση/ ομαλοποίηση της καταναλωτικής δαπάνης των νοικοκυριών από χρηματικά κεφάλαια (καταθέσεις) που είχαν αποσυρθεί πριν την επιβολή των capital controls (+1,2% το τρίτο τρίμηνο του 2015).

• Η επιμονή των αποπληθωριστικών πιέσεων είναι δυνατόν να διαμορφώσει αρνητικές προσδοκίες νοικοκυριών και επιχειρήσεων, με την οικονομία να εγκλωβίζεται σε ατέρμονα κύκλο (αποπληθωριστικό σπιράλ) αλλεπάλληλων μειώσεων τιμών και μισθών.

• Παρά τη συνεχή υποχώρηση του γενικού επιπέδου των τιμών (αποπληθωρισμό), σε σειρά βασικών (πρώτης ανάγκης) προϊόντων και υπηρεσιών, καταγράφεται αύξηση των τιμών, με αποτέλεσμα την επιβάρυνση των καταναλωτών και ιδιαίτερα των πλέον εισοδηματικά αδύναμων.

• Η τρύπα στον τζίρο των χειμερινών εκπτώσεων, εκτιμάται σε κάτι λιγότερο από ένα δις ευρώ, δημιουργώντας μεγάλο κενό στην ελληνική αγορά.

• Το ελληνικό εμπόριο συνεχίζει την μεγάλη προσπάθεια για ανάκαμψη, ενώ ο κλάδος του λιανεμπορίου συνεχίζει τις προσφορές μειωμένων τιμών στους καταναλωτές.

• Η λειτουργία των καταστημάτων την Κυριακή συνεχίζει να έχει μηδενική επίδραση για τον τζίρο, την επισκεψιμότητα και την αύξηση της απασχόλησης. Τέλος, υπογραμμίζεται η επιδείνωση του λόγου χρέους/ ΑΕΠ (σε τρέχουσες τιμές) εξαιτίας της μείωσης της ονομαστικής αξίας του προϊόντος.

Πίνακας:Εκτιμήσεις Εμπορικών Συλλόγων για την εξέλιξη του κύκλου εργασιών κατά τη διάρκεια των Χειμερινών Εκπτώσεων

Εμπορικοί Σύλλογοι

Μεταβολή (%) τζίρου κατά τη διάρκεια των Χειμερινών Εκπτώσεων 2016/2015

1. Ε.Σ. Αθηνών

Πτώση10-20%

2. Ε.Σ. Θεσσαλονίκης

Πτώση20-30%

3. Ε.Σ. Πειραιώς

Πτώση8-10%

4. Ε.Σ. Πάτρας

Πτώση25%

5.Ε.Σ. Ηρακλείου

Πτώση15%

6. Ε.Σ. Χανίων

Πτώση20-30%

7. Ε.Σ. Βόλου

Πτώση30%

8. Ε.Σ. Λάρισας

Πτώση10%

9. Ε.Σ. Χαλανδρίου

Πτώση20%

10. Ε.Σ. Ν. Ιωνίας

Σταθερότητα(η αγορά κινήθηκε στα ίδια επίπεδα)

11. Ε.Σ. Παλαιού Φαλήρου

Πτώση10%

12. Ε.Σ. Νίκαιας

Πτώση20%

13. Ε.Σ. Ιλίου

Πτώση20-25%

14. Ε.Σ. Γλυφάδας

Πτώση5%

15.Ε.Σ. Κερατσινίου - Δραπετσώνας

Πτώση20-30%

16.Ε.Σ.Καλλιθέας

Πτώση15-20%

17.Ε.Σ.Μοσχάτου

Πτώση10-15%

18.Ε.Σ. Κηφισιάς

Πτώση10%

19.Ε.Σ. Αμαρουσίου

Πτώση20%

20. Ε.Σ. Ρεθύμνου

Πτώση15%

21. Ε.Σ. Θήρας

Πτώση20%

22. Ε.Σ. Έδεσσας

Πτώση10-20%

23. Ε.Σ. Γρεβενών

Πτώσηάνω του 30%

24. Ε.Σ. Γιαννιτσών

Πτώση30%

25. Ε.Σ. Βέροιας

Πτώση15%

26. Ε.Σ. Ναυπλίου

Πτώση25-30%

27. Ε.Σ. Κορίνθου

Πτώση10-20%

28. Ε.Σ. Κιάτου

Πτώσηάνω του 30%

29. Ε.Σ. Σύρου

Σταθερότητα(η αγορά κινήθηκε στα ίδια επίπεδα)

30. Ε.Σ. Νάξου

Άνοδος15%

31. Ε.Σ. Καλαμάτας

Πτώση10%

32.Ε.Σ. Ζακύνθου

Πτώση25%

33.Ε.Σ. Αργοστολίου

Πτώση50%

34.Ε.Σ. Μυτιλήνης

Πτώση5%

35.Ε.Σ. Λιβαδειάς

Πτώση20%

36.Ε.Σ. Καρδίτσας

Πτώση40%

37.Ε.Σ. Αγρινίου

Πτώση15-20%

38.Ε.Σ. Πύργου

Πτώση15-20%

39.Ε.Σ. Καστοριάς

Πτώση25-30%

40.Ε.Σ. Κοζάνης

Πτώση25%

41.Ε.Σ. Πτολεμαΐδας

Πτώση20%

42.Ε.Σ. Ρόδου

Πτώση20%

43.Ε.Σ. Φλώρινας

Πτώση30-40%

44.Ε.Σ. Χαλκίδας

35% στα ίδια επίπεδα – 45% κατέγραψαν πτώση – 20% κατέγραψαν άνοδο

45. Ε.Σ. Τρικάλων

Πτώση15-25%

46. Ε.Σ. Ηγουμενίτσας

Πτώση20%

47. Ε.Σ. Αλεξανδρούπολης

Πτώση10 – 15%

48. Ε.Σ. Ιεράπετρας

Άνοδος5-10%

49. Ε.Σ. Θηβών

Πτώση50%

50. Ε.Σ. Λαμίας

Πτώση30%

51. Ε.Σ. Λευκάδας

Πτώση30-40%

52. Ε.Σ. Ιωαννίνων

Πτώση20-30%

53. Ε.Σ. Άρτας

Πτώση60%

54. Ε.Σ.Σερρών

Πτώση70%

55. Ε.Σ. Κομοτηνής

Πτώση5%

56. Ε.Σ. Κατερίνης

Πτώση30%

57.Ε.Σ. Σάμου

Πτώση20%

58.Ε.Σ. Δράμας

Πτώση25%

59.Ε.Σ. Ξάνθης

Πτώση15%

Αξιολόγηση